คุณกำลังอ่านแบบไม่ได้เข้าสู่ระบบ — อ่านได้ครบทุกอย่าง แต่ความก้าวหน้าและรอบทบทวนจะไม่ถูกบันทึก

เล่ม 1 · บทที่ 9 · ประมาณ 60 นาที

ประโยคกริยา [الْجُمْلَةُ الْفِعْلِيَّة]

اَلْجُمْلَةُ الْفِعْلِيَّة

บทที่ทำให้อิอฺรอบคุ้มค่า — วันนี้คุณจะได้เห็นว่าหางคำที่ท่องมาแปดบท มันซื้ออะไรให้คุณบ้าง

จบบทนี้แล้ว คุณจะทำอะไรได้

  • แยกประโยคกริยา [جُمْلَة فِعْلِيَّة] ออกจากประโยคนาม [جُمْلَة اسْمِيَّة] ได้ทันทีที่เห็นคำแรก
  • ชี้ فَاعِل (ผู้กระทำ — رَفْع เสมอ) และ مَفْعُول بِهِ (กรรมตรง — نَصْب เสมอ) ในอายะฮฺจริงได้
  • อธิบายได้ว่าทำไมภาษาอาหรับสลับลำดับคำแล้วความหมายไม่เปลี่ยน ในขณะที่ภาษาไทยสลับไม่ได้
  • รู้ว่าเมื่อระบุประธานไว้ชัดเจน กริยาจะคงรูปเอกพจน์เสมอ ไม่ว่าประธานจะเป็นสอง หรือหลายคน
  • หาผู้กระทำที่ซ่อนอยู่ [ضَمِير مُسْتَتِر] จากรูปการผันของกริยาได้ เมื่อไม่มีคำนามระบุไว้
  • แยกกริยาสกรรม [مُتَعَدٍّ] จากกริยาอกรรม [لَازِم] และรู้ว่ากริยาอกรรมรับกรรมผ่าน حَرْف جَرّ เป็น شِبْهُ الْجُمْلَة
  • อธิบายกฎพหูพจน์แตกได้ว่าทำไม قَالَتِ الْأَعْرَابُ จึงใช้กริยาเพศหญิงกับคำที่หมายถึงผู้ชาย

คำศัพท์ที่ต้องรู้ก่อน

เราจะใช้คำเหล่านี้ตลอดทั้งบท ดูผ่าน ๆ ก่อนได้ ไม่ต้องท่องตอนนี้ — เดี๋ยวจะได้เจอซ้ำจนจำเอง

جُمْلَة فِعْلِيَّة ประโยคกริยา — ประโยคที่ขึ้นต้นด้วยคำกริยา
ญุมละฮ์ ฟิอฺลียะฮ์ jumlah fi‛liyyah พหูพจน์ جُمَل فِعْلِيَّة
جُمْلَة اسْمِيَّة ประโยคนาม — ประโยคที่ขึ้นต้นด้วยคำนาม (บทที่ 7)
ญุมละฮ์ อิสมียะฮ์ jumlah ismiyyah พหูพจน์ جُمَل اسْمِيَّة
فَاعِل ผู้กระทำ — คนหรือสิ่งที่ทำกริยานั้น อยู่ในสถานะ رَفْع เสมอ
ฟาอิล fā‛il

อย่าแปลว่า «ประธาน» เฉย ๆ เพราะประธานของประโยคนามคือ مُبْتَدَأ ซึ่งเป็นคนละคำ

مَفْعُول بِهِ กรรมตรง — สิ่งที่ถูกกระทำ อยู่ในสถานะ نَصْب เสมอ
มัฟอูล บิฮี maf‛ūl bihi
فِعْل مُتَعَدٍّ กริยาสกรรม — กระทำต่อสิ่งอื่นได้โดยตรง จึงรับ مَفْعُول بِهِ ได้
ฟิอฺล์ มุตะอัดดี fi‛l muta‛addī
فِعْل لَازِم กริยาอกรรม — กระทำต่อสิ่งอื่นโดยตรงไม่ได้ ต้องผ่าน حَرْف جَرّ
ฟิอฺล์ ลาซิม fi‛l lāzim
شِبْهُ الْجُمْلَة «เสมือนประโยค» — วลี حَرْف جَرّ + คำนาม ที่ทำหน้าที่คล้ายกรรมให้กริยาอกรรม
ชิบฮุลญุมละฮ์ shibh al-jumlah
ضَمِير مُسْتَتِر สรรพนามที่ซ่อนอยู่ — ผู้กระทำที่ไม่ได้เขียนออกมา แต่รูปกริยาบอกไว้แล้ว
ฎอมีร มุสตะติร ḍamīr mustatir
تَقْدِيم การดึงคำมาไว้ข้างหน้าตำแหน่งปกติของมัน เพื่อเน้นความหมาย
ตักดีม taqdīm
مَفْعُول بِهِ مُقَدَّم กรรมตรงที่ถูกดึงมาไว้หน้าผู้กระทำ — ยังคงเป็น نَصْب เหมือนเดิม
มัฟอูล บิฮี มุก็อดดัม maf‛ūl bihi muqaddam
فَاعِل مُؤَخَّر ผู้กระทำที่ถูกเลื่อนไปไว้ท้าย — ยังคงเป็น رَفْع เหมือนเดิม
ฟาอิล มุอัคค็อร fā‛il mu'akhkhar
جَمْعُ التَّكْسِير พหูพจน์แตก — พหูพจน์ที่เปลี่ยนรูปคำข้างใน (บทที่ 4) และนับเป็นเอกพจน์เพศหญิงทางไวยากรณ์
ญัมอุตตักซีร jam‛ al-taksīr

ภาษาไทยกับภาษาอาหรับ ตรงนี้ต่างกันอย่างไร

7 หัวข้อ · แบบฝึกหัด 22 ข้อ